Bokashi Kompostu Yapımı

Bokashi kompostu yaparken, her türlü yemek atığını (et, balık, tavuk ve süt ürünleri dahil) fermante etmek süretiyle gübreye çevirebilirsiniz. Dikkat edeceğiniz konu, atığın çok sulu olmaması, kovanın hava almaması ve atıkların mümkün olduğu kadar küçük parçalara bölünmüş olmasıdır. Sonrasını zaten mikroorganizmalar hallediyor.

Kovanın içerisine her yemek atığı ilave ettiğinizde, üzerine gerekli ölçüde etkin mikroorganizma koymalı, malzemeyi iyice sıkıştırmalı (bu işlemi bir tabak veya patates ezicisi yardımıyla yapabilirsiniz) ve kapağı sıkıca kapatmalısınız. Bu işleme kova doluncaya kadar devam edebilirsiniz ancak katmanların yüksekliği 5-6 cm civarında tutmalısınız. Sıkıştırmak için kullandığınız tabağı kovanın içerisinde bırakabilirsiniz. Böylece malzemenin, kovanı içerisindeki hava ile temasını da kesmiş olursunuz. Kovanın hava almaması fermantasyon için oldukça önemlidir.

Kovaya ilave ettiğiniz yemek atığı içerisinde su miktarı fazlaysa, fermantasyon zor olacaktır. Bundan dolayı çok sulu gıdalar koymamaya dikkat edin. Ancak, Bokashi kompost kovalarında suyu süzme mekanizması mevcuttur. Kovanın alt kısmındaki musluğu açarak, bitkileriniz için harika bir besin olan bu suyu (sıvı gübreyi) bir şişeye doldurabilir ve klor ihtiya emeyen suyla, 1/100 oranında seyrelterek bahçenizde ve saksılarınızda kullanabilirsiniz. Bu oran, 1L su ile 2 çay kaşığı bokashi suyunun karıştırılması demekrir. Ancak, kovadan aldığınız sıvı gübreyi bir iki gün içerisinde kullanmaya mutlaka özen gösterin.

Kovanız dolduğunda, son katmanın üzerine yine etkin mikroorganizma ilave edin ve kapağını sıkıça kapatın. Bu tarihi kaydettikten sonra, güneş ışığı almayan bir yerde kovanızı iki hafta beklemeye bırakın. Eğer bu süre iki haftayı geçerse, bu bir sorun teşkil etmeyecektir ve yemek atıkları kovanın içerisinde fermantasyona uğramaya devam eder.

Bokashi kompostu yapmaya iki kovayla birden başlarsanız arada boşluk olmaz ve birinci kovanız dolduğunda ikinci kovanızı doldurmaya başlayabilirsiniz. İki hafta sonunda yemek atıkları sirke veya turşu gibi kokmaya başlayacaktır.

Bokashi Kompost Kovası içerisinde oluşacak beyaz renkli küf ve mantardan korkmayın, bunlar sürecin doğru işlediğini gösterir. Ancak, süreç içerisinde kovanın içinde koyu renkli küflenme oluşursa bu iyi değildir. Ayrıca, sirkemsi veya turşu kokusuna benzer bir kokunun dışında, ağır bir çöp kokusu alırsanız, süreçte bir yanlışlık olduğundan emin olabilirsiniz. Bokashi kompostu yapımında koku önemli bir kriterdir ve sizin için anahtardır.

Kovadan çıkan malzeme, bitki kökleri için fazla asidiktir. Bu nedenle 2-4 hafta bitkiler ile direk bir teması olmamalıdır. Fermantasyondan sonra, malzemenin tam olarak kompostlaştırılması için, üç yöntem öneriyoruz. İsterseniz malzemeyi bahçenizde bir çukur açarak gömebilirsiniz. Gömdüğünüz malzeme, otuz gün içerisinde toprak görüntüsüne gelecek ve kompostlaşacaktır. Diğer bir yöntem ise, malzemeyi bahçenizdeki bahçe tipi kompost bidonuna ilave etmektir. Bunun üzerine de kuru çimen, yaprak ve saman gibi karbon ihtiva eden malzemeler konulmalıdır. Bokashi kompost kovası sayesinde, Bahçe Tipi Kompost Bidonu içerisine direkt olarak koyamayacağınız (et, balık, tavuk ve süt ürünleri vb.) yemek atıklarınızı da  kompostlaştırabilmiş olursunuz.

Bokashi kompost kovanızdan çıkan malzemeyle, solucan kompost kaplarınızdaki solucanlarınızı da besleyebilirsiniz. Solucanlar asidik malzemelere karşı duyarlı olmalarına karşın, şaşırtıcı biçimde bokashi kovasından çıkan malzemelere karşı bir tepki vermedikleri görülmüştür.

Mutfağınızda, 12 ay boyunca çok rahatlıkla yapabileceğiniz, zahmetsiz ve kokusuz olan bu kompost yapma yönteminde başarısız olmaktan hiç korkmayın. Eğer süreçte yanlış giden bir şeyler varsa, kovanızı boşaltıp tekrar başlayın. Sonunda nerelerde yanlış yaptığınızı bulacak ve bu harika sürecin bir parçası olacaksınız.

Leave a reply